Raport z wizyty studyjnej Arion 2004
| Tytuł: | 04,04 - GB - ICT and its role in school improvement |
| Temat: | 4 - Information and communication technologies |
| Organizator: | Surrey Schools Support Service (Four S) Bay Tree Avenue Kingston Road, GB-K Leatherhead |
| Organizers: | Alex Tear, Adviser (ICT) Jane Young, Adviser / National KS3 Consultant (ICT) |
| Data: | 18 październik – 22 październik 2004 |
| Uczestnik: | Rafał Szypulski I Liceum Ogólnokształcące im. Gen. Józefa Bema w Ostrołęce, ul. Traugutta 1 07-410 Ostrołęka Polska |
Organizacja wizyty studyjnej
Celem wizyty studyjnej było umożliwienie uczestnikom zaobserwowania, w jaki sposób Local Educational Authority radzi sobie z ICT oraz w jaki sposób dzięki temu poprawia jakość nauczania w szkołach. Szczególną uwagę poświęcono zagadnieniom dotyczącym potencjału ICT, jaki można wykorzystać w nauczaniu. Podczas wizyty pokazano w jaki sposób ICT jest wykorzystywana na różnych poziomach nauczania, jako grupa mieliśmy okazję prowadzić różnorodne dyskusje na temat roli ICT w nauczaniu w szkołach brytyjskich.
Grupa uczestników wizyty studyjnej stacjonowała w Guildford, największym mieście hrabstwa Surrey, dzięki czemu mieliśmy możliwość odwiedzenia szeregu szkół rozlokowanych w okolicach Guildford. Dzięki temu w zdecydowany sposób mogliśmy zaoszczędzić cenny czas jeśli chodzi o przemieszczanie się z miejsca na miejsce. Zapewniono nam dobry transport w postaci autokaru, który odjeżdżał wraz z nami spod samego hotelu, co było bardzo wygodne.
Wizyta studyjna prowadzona była przez Alex’a Tear oraz Jane Young z firmy Four S. Na pierwszym spotkaniu w poniedziałek, każdy z uczestników otrzymał poręczny notatnik oraz teczkę do wpinania dokumentów (która zawierała już szczegółowy program oraz wydruki poszczególnych prezentacji. Niektóre prezentacje przetłumaczone zostały nawet na język francuski. Na koniec wizyty, każdy z uczestników otrzymał zestaw CD-ROM’ów poświęconych “National Strategy – Learning and Teaching using ICT”, które w chwili obecnej stanowią dla nas ważny odnośnik związany z tym, w jaki sposób wdraża się ICT w plany nauczania w Wielkiej Brytanii.
Alex Tear oraz Jane Young towarzyszyli uczestnikom wizyty podczas kolejnych wizyt do poszczególnych miejsc oraz brali udział w niektórych spotkaniach nieformalnych. Wykazali się wysokim poziomem profesjonalizmu, humoru oraz troski o swoich podopiecznych co w zdecydowany sposób przyczyniło się do tego, że pobyt w Guildford był niezwykle przyjemny I na długo pozostanie w naszej pamięci. Całość organizacji wizyty studyjnej był po prostu wspaniały.
Osobiste refleksje z uczestnictwa w wizycie
Ponieważ pracuję na stanowisku zastępcy dyrektora I Liceum Ogólnokształcącego, gdzie duży nacisk kładzie się na wdrażanie ICT do nauczania, ponieważ widzimy w tym przyszłość I oryginalność w nauczaniu – bacznie obserwowałem sposoby wykorzystania ICT w poszczególnych szkołach. Poza tym, podczas wielu formalnych oraz nieformalnych dyskusji z pracownikami 4S oraz zapraszanymi angielskimi nauczycielami i dyrektorami szkół różnych poziomów mogłem uzyskać informacje dotyczące interesujących mnie zagadnień.
FourS
Grupa uczestników spędziłą pierwszy dzień wizyty w siedzibie Four S w Leatherhead. Four S sprawuje pieczę nad 411 szkołami w Surrey. Firma zatrudnia około 300 osób, z których niektóre finansowane są z różnych grantów, dlatego też zatrudniani są na umowy krótkoterminowe. Działania firmy Four S finansowane są zarówno z pieniędzy państwowych jak i prywatnych. W roku 2004, 64% przychodu pochodziło od Surrey Local Education Authority, procent ten jednak zmniejszy się w roku przyszłym. Działania Four S podzielone są na pięć różnych obszarów, z których ‘Learning and School Improvement’ jest oczywiście najbardziej mnie interesującym, ponieważ ten obszar dotyczy szkół podstawowych i średnich, doradztwa, National Strategies, programom nauczania oraz poprawy jakości nauczania w szkołach.
Judith Johnson, Deputy Chief Executive & LEA Chief Adviser, przedstawiła interesującą prezentację dotyczącą działalności doradczej firmy Four S oraz na temat jej roli w poprawie działalności szkół.
Four S zajmuje się także szkoleniem nauczycieli. Mieliśmy możliwość odwiedzić salę szkoleniową (gdzie mogliśmy także zakończyć opracowywanie swojego grupowego raportu z wizyty studyjnej). Typowy kurs dla nauczycieli przeprowadzany jest całodniowo (od 9 rano do 3 po południu). Przykładem tematu organizowanych szkoleń może być ‘Web editing with Microsoft FrontPage’. Sala szkoleniowa wyposażona była w piętnaście komputerów umieszczonych przy ścianach sali. Na środku pokoju umieszczone były stoły umożliwiające uczestnikom zasiąść do dyskusji lub w celu skoncentrowania się na uwagach, instrukcjach prowadzącego. Cena kursu to 100-150 GBP, ale szkolenia są bezpłatne dla szkół. Po zakończonym szkoleniu, nauczyciel zobowiązany jest do uzupełnienia formularza ewaluacyjnego, w którym opisuje czego nauczył się podczas kursu, i jak może wykorzystać zdobytą wiedzę i umiejętności podczas pracy w szkole.
http://www.fours.co.uk/
Obserwacje ogólne
Oprogramowanie
W większości odwiedzanych szkół uczniowie mieli możliwość pracować z wyspecjalizowanym oprogramowaniem, np. na lekcjach matematyki, lekcjach sztuki, itp. Tylko w jednej ze szkół widzieliśmy pracę uczniów na standardowym oprogramowaniu (uczniowie wykonywali projekt prezentacji swojej szkoły wykorzystując do tego aplikację PowerPoint). W jednej ze szkół średnich nauczyciel wspomniał, że na najbliższe lata planowana jest zmiana polegająca na odejściu od standardowego oprogramowania (np. Excel) do stosowania konkretnych pakietów oprogramowania (np. “Math Alive”). Taka zmiana pozwoli na zmniejszenie czasu przygotowania do lekcji wymaganych przez dany poziom nauczania materiałów.
W moim odczuciu, przez ostatnie lata, brytyjscy dostawcy oprogramowania zdołali opracować mnóstwo konkretnych programów do wykorzystania w szkołach. Przykładem może być chociażby oprogramowanie Espresso, EasiTeach czy JollyPhonics.
Oprogramowanie tego typu wydaje się perfekcyjnie sprostać rządowym wymaganiom w odniesieniu do zdobywania konkretnej wiedzy czy poszczególnych umiejętności. Dlatego też wyraźnie zauważalne jest ścisłe powiązanie pomiędzy oczekiwaniami Ministerstwa Edukacji a faktycznie nauczanymi zagadnieniami na lekcji.
- Departament Standardów Edukacyjnych: www.standards.dfes.gov.uk
- Qualifications and Curriculum Authority, QCA: www.qca.org.uk
- Centrum rodziców: www.parentcentre.gov.uk
Inteligentne tablice (Smartboards)
To co rzuciło mi się w oczy, to zdecydowanie masowe wykorzystanie inteligentnych tablic oraz tablic elektronicznych. Każda z sal, którą odwiedziliśmy wyposażona była w tego typu tablicę, a nauczyciele w dużej mierze polegają na tym sprzęcie. W szkole South Bookham rodzice ufundowali dwie takie tablice, dzięki temu każda z trzech klas mogła mieć swoją tablicę (wcześniej szkoła posiadała już jedną). Wiedzieliśmy kilka przykładów bardzo oddanych nauczycieli korzystających z tych tablic w sposób, który autentycznie sprawiał, że lekcja była bardzo ciekawa, angażująca dzieci w pracę na lekcji, i bez wątpienia znacznie atrakcyjniejsza niż to co znamy z doświadczenia w Polsce.
Hardware
Ponieważ hrabstwo Surrey należy do jednych z bogatszych w kraju, przekłada się to na bardzo dobre wyposażenie szkół w sprzęt ICT. W szkołach podstawowych stosunek studenta i komputera to 7:1, w szkołach średnich jest to relacja 5:1. Wykorzystywane są też laptopy w technologii wireless, nawet w przedszkolach.
Laptopy są też brane w leasing na okres trzech lat przez szkoły, a następnie zastępowane nowocześniejszym sprzętem (np. Thames Ditton Infant School). Jeśli chodzi o utrzymanie techniczne tego sprzętu w przedszkolu, zajmuje się tym obsługa techniczna zaprzyjaźnionej z przedszkolem szkoły średniej.
Dekoracje szkolne
W większości szkół, korytarze udekorowane były pracami uczniów, a ściany w klasach były udekorowane materiałami dydaktycznymi.
Odwiedzone szkoły, obserwacje
Broadwater School Maths and Computing Specialist College
Ta szkoła jest dużą szkołą liczącą 600 uczniów i usytuowana w budynkach mogących pomieścić do 750 uczniów. Dyrekcja szkoły wierzy w pozytywny wpływ korzystania z ICT na proces dydaktyczny w szkole, a w przyszłości potencjał ICT zostanie również wykorzystany w stworzenie swoistego połączenia pomiędzy domem i szkołą z możliwością dla rodziców dostępu do danych o pracy uczniów.
http://www.broadwater.surrey.sch.uk/
Woking High School
Szkoła zdaje sobie sprawę z faktu, iż będąc szkołą kształcącą w kierunkach tekstyliów, drewna, grafiki, sztuki oraz żywności, musi wykorzystywać do nauczania tych obszarów technologii ICT, w szczególności jeśli chodzi o dział graficzny.
Szkołą posiada pięć sal komputerowych, z których cztery są otwarte podczas przerw na lunch. Dyrekcja wyraża zgodę na korzystanie z gier komputerowych podczas przerw. Cytat, “Lepiej korzystać z komputerów, chociażby do gier komputerowych, niż gdyby miały stać nieużywane”.
http://www.wokinghigh.surrey.sch.uk/
South Bookham School
Jest to szkoła dla uczniów w wieku od 4 do 7 lat, jest to szkoła publiczna finansowana przez rząd oraz władze lokalne. Uczniowie podzieleni są na trzy klasy z 30, 30 oraz 21 uczniami.
W tej szkole nauczyciele w intensywny sposób wykorzystują ICT (np. wspomniane wcześniej programy Espresso czy EasiTeach). W każdej klasie mogliśmy zobaczyć interaktywne tablice.
http://www.southbookham.ik.org/
Thames Ditton Infant School
W tej szkole uczy się 180 uczniów. Podobnie jak w South Bookham School, zaskoczeni byliśmy spokojem oraz dyscypliną w tej szkole. Relacje zarówno pomiędzy nauczycielami, oraz relacje pomiędzy nauczycielami a uczniami zrobiły na nas duże wrażenie. Cała praca administracyjna szkoły jest wykonywana w oparciu o wykorzystanie ICT. Podobnie do sytuacji w szkołach, o których wspomniałem wyżej, szkoła pracuje nad udoskonaleniem więzi pomiędzy szkołą a rodzicem.
http://www.thames-ditton-infant.surrey.sch.uk/
Sunbury Manor School
Jest to olbrzymia szkoła, w której w chwili obecnej pobiera naukę 1.042 uczniów. W ciągu ostatnich czterech lat szkoła została udoskonalona w trzech etapach. Inwestycje te pozwoliły szkole uruchomić nowy blok Humanistyczny wraz z ośmioma nowymi salami lekcyjnymi. Całkowicie wyremontowano i wyposażono szkołę oraz sześć sal komputerowych (2 zupełnie nowe powstały we wrześniu 2004) z nowym sprzętem komputerowym, interaktywnymi tablicami oraz kolorowymi drukarkami laserowymi, wszystkie sale świeżo udekorowane, w pełni umeblowane z zainstalowanymi kamerami CCTV. Szkoła posiada 210 komputerów do użytku szkolnego, 40 komputerów do użytku przez personel oraz 30 laptopów do dyspozycji nauczycieli.
Odwiedzane szkoły stanowiły reprezentatywną grupę szkół hrabstwa Surrey jeśli chodzi o wykorzystanie ICT na rzecz podniesienia efektywności nauczania w tych szkołach. Po zwiedzeniu tych szkół nasuwa się jeden istotny wniosek, mianowicie: widać istotną różnicę pomiędzy tym jak dalece zaawansowane jest wykorzystanie ICT w szkołach angielskich na przykładzie Surrey w porównaniu ze szkołami wszystkich typów w Polsce.
Rafał Szypulski